Author
Patryk Biliński
Occupational therapist and Social Skills Training trainer. School psychologist. President of the "Understand You" Foundation. Research interests: supporting children, youth, and families in the areas of emotional development, communication, and building relationships based on understanding; psychological reflection on moral and axiological values; searching for bridges between empirical knowledge and the spiritual depth of humanity. Author of therapeutic fables, educational tools, and workshops for schools and educational institutions.
ORCID: https://orcid.org/ 0009-0002-0843-9256
E-mail: Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
CC-BY-NC-ND 4.0 Deed
DOI: https://doi.org/10.62266/PK.1898-3685.2025.37.19
SUMMARY:
Objective: The primary research goal was to demonstrate forgiveness as a key, albeit overlooked, component of children's emotional education from a psychological, pedagogical, and axiological perspective. Forgiveness is understood not as a religious act, but as a complex cognitive-emotional process involving the conscious release of mental energy focused on the wrongdoing. This process involves changing the interpretation of the event, overcoming rumination, and creating new meaning within one's own identity.
Methods: The study utilized a diagnostic survey method, as well as analysis and synthesis of literature and research results, a monographic-descriptive method, and statistical data analysis.
Results: As it turns out, forgiveness does not invalidate the pain or guilt of the perpetrator; it requires acknowledging the truth about the event, but it is not the same as forgetting. The marginalization of forgiveness in Polish education, often confused with submission or denial, is a significant problem. Research (Freud, Enright, CBT, ACT) confirms the influence of forgiveness on the reduction of anxiety, depression and somatization and the development of empathy.
Conclusion: The article includes a literature review, teaching examples, and a reflection on the place of forgiveness in values-based education. It presents forgiveness as a value shared by various worldviews, with references to Christian morality, dialogue, and reconciliation.
Originality: Human life, especially its emotional aspect, has a significant impact on the shape of one's personality, behavior, and functioning in everyday life. In an era of many turmoils, threats, and anxieties, it is necessary to base one's model of life on a proper foundation built on a specific Christian axiology.
Keywords: forgiveness, children, emotions, emotional education, value, empathy, CBT, Freud, moral development, St. Joseph
STRESZCZENIE:
Cel: Zasadniczym celem badawczym było ukazanie przebaczenia jako kluczowego, choć pomijanego, komponentu edukacji emocjonalnej dzieci w ujęciu psychologicznym, pedagogicznym i aksjologicznym. Przebaczenie rozumiane nie jako akt religijny, lecz jako złożony proces poznawczo-emocjonalny, polegający na świadomym uwolnieniu energii psychicznej zogniskowanej wokół krzywdy. Proces obejmuje zmianę interpretacji zdarzenia, wyjście z ruminacji i nadanie nowego sensu w ramach własnej tożsamości.
Metody: W opracowaniu wykorzystano metodę sondażu diagnostycznego, ponadto zastosowano metodę analizy i syntezy literatury i wyników badań, a także metodę monograficzno-opisową oraz analizę danych statystycznych.
Wyniki: Jak się okazuje przebaczenie nie unieważnia bólu ani winy sprawcy; wymaga uznania prawdy o zdarzeniu, ale nie jest tożsame z zapomnieniem. Marginalizowanie tematu przebaczenia w polskiej edukacji, często mylonego z uległością lub wyparciem. Badania (Freud, Enright, CBT, ACT) potwierdzają wpływ przebaczenia na redukcję lęku, depresji i somatyzacji oraz rozwój empatii.
Zakończenie: Artykuł zawiera przegląd literatury, przykłady dydaktyczne oraz refleksję nad miejscem przebaczenia w wychowaniu opartym na wartościach. Ukazanie przebaczenia jako wartości wspólnej dla różnych światopoglądów, z odniesieniami do moralności chrześcijańskiej, dialogu i pojednania.
Oryginalność: Życie człowieka, a szczególnie jego aspekt emocjonalnay, ma bardzo istotny wpływ na kształt jego osobowości, zachowania, funkcjonowania w życiu codziennym. W dobie wielu zawirowań, zagrożeń i niepokojów, istnieje konieczność oparcia swojego modelu życia na właściwym fundamencie zbudowanym w oparciu o określoną aksjologię chrześcijańską.
Słowo kluczowe: przebaczenie, dzieci, emocje, edukacja emocjonalna, wartość, empatia, CBT, Freud, rozwój moralny, św. Józef
DOWNLOAD FULL ARTICLE:
