W życiu człowieka bywają chwile, kiedy zastanawiamy się nad powstałym dylematem: mówić czy milczeć? Skąd bierze się taki dylemat? Gdy zaczniemy mówić, zwykle towarzyszyć nam będzie myśl, czy wszystko i dobrze powiedzieliśmy na dany temat. Gdy zaś wybieramy opcję milczenia, zapewne mamy wtedy wewnętrzną wątpliwość, czy postąpiliśmy słusznie, należycie, zgodnie z naszą wolą. Bywają bowiem takie chwile, sytuacje, kiedy – owszem – milczenie jest złotem, ale bywają i takie chwile, że konieczna jest mowa, nie można wtedy milczeć. Tego rodzaju dylematy są wpisane w naszą ziemską rzeczywistość, naszą egzystencję. W dniu 16 listopada 2026 roku o godz. 14:00 w Dubiecku, odbył się pogrzeb Śp. Wandy Grzech, która przeżywszy 83 lata odeszła do wieczności. W ostatniej drodze towarzyszyło jej trzy rodziny. Pierwsza, to ta naturalna. A więc ci, którzy razem z nią dzielili los na tym padole, których łączyły więzy krwi, gdy razem przeżywali codzienność, niejednokrotnie wypełnioną radością, nadzieją, ale także smutkiem, boleścią, doświadczeniem. Drugą rodziną, jaka była obecna, to szeroko rozumiana wspólnota parafialna, gdzie Śp. Wanda, była dobrze znaną, szanowaną parafianką, choćby z racji na jej żywą wiarę, piękno świadectwo życia, prostotę, a jednocześnie cieszącą się uznaniem i szacunkiem. Trzecią rodziną, zgromadzoną wokół jej trumny, na ostatnim odcinku jej ziemskiej obecności, to dawni członkowie Katolickiego Stowarzyszenia Młodzieży Archidiecezji Przemyskiej (KSM AP), którym Śp. Wanda, służyła przez wiele lat poprzez pracę w Ośrodku Młodzieżowym „Nadzieja” na Wybrzeżu, prowadząc kuchnię. Dziś członkowie KSM, rozproszeni nie tylko po Polsce, ale po całym świecie, piastując niejednokrotnie różne stanowiska, wykonując różne funkcje i zadania, wciąż nie tylko pamiętają jej posługę, ale – jak powtarzają – pełniła i była dla wielu z nich szefową, matką, przyjaciółką, mistrzynią, pedagogiem, autorytetem. Kimś, kto w jednej osobie dzierżył wiele funkcji, wypełniał wiele zadań, w tym pedagogiczne, formacyjne, mistrzowskie od strony kuchennej. Bywało też wielokrotnie, iż w Ośrodku zamieszkiwały młode osoby, dla których nie zawsze było miejsce w swojej rodzinie, z racji na różne sytuacje, wtedy Pani Wanda stawała się dla nich „Matką, Szefową”, a przede wszystkim oparciem, ostoją, ratunkiem i opiekunką duchową.
Pełniąc przez dziesięć lat funkcję Asystenta Diecezjalnego KSM AP, a zarazem prowadząc Ośrodek KSM „Nadzieja” na Wybrzeżu, przez cały ten okres współpracowałem ze Śp. Wandą, pełniącą funkcję Szefowej kuchni. Zawsze była otwarta na każdego, gotowa do pomocy, do współpracy, do służby innym. Z wielką starannością przygotowywała wszystkie posiłki dla przebywających w Ośrodku „Nadzieja”, stając się dla wielu prawdziwą nadzieją. Dała się poznać jako osoba charyzmatyczna, o nadzwyczaj wielkim służebnym sercu, o pogodnym usposobieniu, obradująca każdego uśmiechem na twarzy i delikatnością w słowach. Ostatnim moim spotkaniem z nią, była wizyta złożona w jej mieszkaniu w dniu 8 marca 2026 roku, gdzie przybyłem nie tylko z bukietem kwiatów, ale z wdzięcznością, aby w imieniu własnym, a także wszystkich członków KSM, którym dane było ją bliżej poznać i korzystać z dobroci jej serca, wyrazić wdzięczność i pamięć. Jak zwykle, i tym razem powitała mnie na progu swego domu wielkim, szczerym uśmiechem i radością, która na tyle wzbudziła jej uczucia, że w jej oczach zauważyłem łzy. Oczywiście, te łzy była oznaką, że wciąż jest obecna w sercach wielu, że wielu o niej pamięta, ale i że ona wciąż żyje doświadczeniem młodych. Dziś wielu szczęściarzy bliskich Śp. Wandy, posuniętych daleko w latach, na różny sposób pamiętają, wyrażają swoją wdzięczność. Ogromna rzesza tych, którzy mieli sposobność ją spotkać w swoim życiu, to przede wszystkim ludzie młodzi - dawni członkowie KSM-u. Wielką grupę osób, którzy zaciągnęli wobec niej dług wdzięczności, to kapłani – duszpasterze tych, którzy przybywali z grupami młodzieży, wielokrotnie także spoza Polski. Warto zaznaczyć, że do Ośrodka przybywały różne grupy formacyjne, religijne, szkolne, akademickie, korzystające z dobroci serca Szefowej. Ilekroć spotykam dawnych członków KSM, czy to w Polsce, czy poza jej granicami, wciąż stawiane są mi pytania: a co słychać u Szefowej, co słychać u Pani Wandzi? Jestem absolutnie przekonany, że Pani Wandzia w życie wielu młodych ludzi wniosła wielki potencjał dobra ludzkiego i duchowego, które dziś zapewne owocuje w ich życiu. Wielu z nich, dzisiaj jest kapłanami, siostrami zakonnymi, wielu z nich prowadzi życie rodzinne wychowując własne dzieci, i być może wzorując się na postawie Drogiej Wandzi. Tylko sam Bóg może ocenić jej posługę w wielu wymiarach i aspektach. Można powiedzieć, że była ewangelizatorem dobra, radości, nadziei, miłości i wielkiego spokoju – pokoju. Wśród wielu pięknych, pozytywnych cech charakteryzujących osobę Śp. Wandy, była jej skromność i pokora. Zawsze cierpliwa wobec „wzburzonych fal” młodzieńczego wieku. W chwilach trudniejszych była wspaniałym negocjatorem, broniącym figlarnych zachowań młodych, których fantazja prowadziła na różne drogi życia.
Dziś, po ostatnim jej pożegnaniu, na myśl, na usta ciśnie się wiele słów, wiele wspomnień, których człowiek nie jest w stanie w pełni wyrazić. Jestem przekonany, że ten krótki tekst, wyraz szczerej wdzięczności i pamięci, będzie dla każdego, nie tylko tych, którzy ją poznali, ale każdego czytelnika refleksją nad swoim zżyciem, nad tezą, że warto być dobrym człowiekiem, że warto żyć, nie tylko dla siebie, ale także dla innych. Ona wciąż wychowuje, ewangelizuje, wciąż jest wśród nas. Wprawdzie nie ma jej obecności fizycznej wśród nas, ale doskonale wiemy, że człowiek żyje tak długo, jak długo trwa pamięć o nim. Nie tylko wiem, ale jestem doskonale przekonany, że pamięć o Śp. Wandzie trwać będzie przez pokolenia. W jej życiu – można powiedzieć były dwie drogi - jedna to ta, jakby nic nie było cudem, normalnością, a druga to ta, jakby cudem było wszystko. Będąc bardzo skromnie żyjącą osobą, czyniła wiele, aby młodych nauczyć bycia szczęśliwym, przygotować do życia. Jakże często bywa, że ci co żyją, już nie żyją, a ci co umarli, wciąż żyją. Wciąż żyje i będzie wciąż żyć Śp. Wanda, bowiem jej życie „zmieniło się, ale się nie zakończyło”. Dla nas pozostając na ziemskich szlaku pielgrzymowania, pozostała nadzieja, że przyjdzie czas spotkania się z nią na nowo, w innej rzeczywistości. Tragedią życia nie jest śmierć, ale to, czemu pozwalamy umrzeć w sobie, kiedy żyjemy.
Drogi Czytelniku, nie ważne kim jesteś, gdzie żyjesz, jaki jest twój wiek, jaką zajmujesz pozycję w życiu społecznym w świecie, nie ważne jakie masz wykształcenie, jak jesteś bogaty, mądry, wiedz jedno: Twój czas jest ograniczony, więc nie marnuj go, żyjąc jedynie wartościami, które mogą stanowić nihilizm twojego życia. Nie wpadaj także w pułapkę fałszywych dogmatów, żyjąc poglądami innych zagubionych ludzi. Nie pozwól, żeby hałas cudzych opinii zagłuszył w Tobie własny wewnętrzny głos. I najważniejsze – miej odwagę kierować się wiarą, miłością w Boga i drugiego człowieka. Życie jest wspaniałe, należy tylko spoglądać na nie przez właściwe okulary. Jeśli kiedykolwiek zamierzasz cieszyć się życiem – teraz jest na to czas – nie jutro, nie za rok. Twoje „dzisiaj” powinno być najwspanialszym dniem. Miej odwagę dobrze, wspaniale żyć, bo umrzeć potrafi każdy. Żyć to nie tylko istnieć, ale żyć, to pracować na zbawienie. Nasze życie staje się lepsze, tylko wtedy, gdy my stajemy się lepsi. Od życia dostaje się to, czego się oczekuje, a nie to, czego się chce. Postaraj się i Ty o to, aby Twoje serce było jak dzwon.
Amicus









